Demre’deki Aziz Nikolaos Kilisesi’ndeki Mozaiklerin Kapatılması Tepki Çekti
Demre’de, M.S. 4. yüzyılda piskoposluk yaparak uzun yıllar yaşayan ve ölümünden sonra ismini taşıyan Aziz Nikolaos Kilisesi, tüm dünyada “Noel Baba” olarak bilinen Aziz Nikolaos’un anıtı olma özelliği taşıyor. 2022 yılındaki kazılarda gün yüzüne çıkan, Aziz Nikolaos’un ayak bastığı mozaik zeminlerin kapatılması birçok kişi tarafından eleştirildi.
İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü Eskiçağ Tarihi Anabilim Dalı’ndan Prof. Dr. Erkan Konyar, bu durumun hem bilimsel hem de tanıtım açısından problemli bir yaklaşım olduğunu belirtti. Konyar, “Koruma Kurulu, bu mozaikleri korumak amacıyla kapatmayı tercih ettiyse bu, dünya genelinde birçok örneği olan bir yaklaşım değil,” ifadelerini kullandı. “Bu kadar değerli bir alanın görünür olması, hem inanç turizmi açısından hem de bölgeyi ziyaret edenler için yeni lokasyonlar oluşturulması açısından önemlidir.”
Bu konunun sadece yerel bir Koruma Kurulu kararı olarak algılandığını dile getiren Konyar, “Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın böyle bir durumdan haberi olduğunu düşünmüyorum. Aksi takdirde gerekli müdahaleleri yapardı. Bir taraftan Demre’ye turist çekilmeye çalışılıyor, diğer taraftan ise bu kadar önemli bir görselin kapatılması tamamen yanlış bir karar,” sözlerine yer verdi.
Konyar, Aziz Nikolaos’un ayak bastığı mozaiklerin büyük bir öneme sahip olduğunu vurguladı. “Hangi çağda yaşıyoruz, kapatmak koruma değildir. Üstü açık koruma yöntemleriyle bu eserlerin korunması ve sergilenmesi mümkün olmalıdır,” dedi.
Gelişen teknolojinin mozaiklerin korunması için çeşitli ve uygun maliyetli yöntemler sunduğunu belirten Konyar, “Bu tür koruma yöntemleri sayesinde, eserleri açık tutarak insanların erişimini sağlamak mümkün,” şeklinde konuştu.
Kapatma uygulamalarının toplumsal tepkilere yol açtığını kaydeden Konyar, “Kapatma ile ilgili tartışmalar, beraberinde komplo teorilerini de getiriyor. Bu tür sorunlara mahal vermemeli ve açık koruma önlemleri almalıyız,” diye ekledi.
Sonuç olarak Prof. Dr. Konyar, bu mozaiklerin toplumun erişimine açılması gerektiğini ve Türkiye’nin kültürel mirasının korunmasının yanı sıra tanıtımına da katkı sağlayacağını ifade etti.
