Türkiye, son yıllarda perakende fiyatlarında kayda değer bir artışla karşı karşıya. Mağazalar, yaz döneminde indirim kampanyaları ile tüketicilere cazip fırsatlar sunmayı amaçlasa da, alışveriş Euro Bölgesi’nde olduğundan daha maliyetli hale geldi. Bu durum, yerli tüketicilerin yanı sıra hem yerli hem de yabancı turistlerin dikkatini çekiyor.
Avrupa’dan daha pahalı hale gelen alışveriş, turistlerin harcamalarında bir düşüşü beraberinde getiriyor. Perakende sektöründe markalı ürünlerin satışında bir azalma gözlemlenirken, bu durum yılın ilk yarısında indirim kampanyaları ile yerli müşterilerle ciro artışı sağlama çabalarına yansıyor. Ancak, tüm bu çabalara rağmen satışların reel düşüş gösterdiği yönünde bulgular mevcut.
Cironun yüzde 53’ü indirimli satışlardan elde ediliyor
Birleşmiş Markalar Derneği (BMD), gıda dışı perakende sektöründe 518 markayı temsil eden üyeleri için gerçekleştirdiği haziran ayı anketinin sonuçlarını paylaştı.
BMD Başkanı Sinan Öncel, anketle markaların ilk yarı performansının değerlendirildiğini belirterek, “Haziran anketinde üyelerimize kampanyalı satışların yılın ilk yarısındaki toplam cirolarının içindeki payını sorduk. Üye markaların yüzde 53’ü, cironun en az yüzde 40’ını indirimli satışlardan elde ettiklerini ifade etti. Bu durum, gıda dışı markalı perakendenin nakit akışını indirimli satışlarla sağlamaya çalıştığını gösteriyor.” dedi.
İndirim kampanyalarının yanı sıra, turistlerin alışverişte eskisi kadar cazibeli olmadığını vurgulayan Öncel, yerli tüketicilerin alım gücündeki azalışın da satışları olumsuz etkilediğini kaydetti.
Merkez Bankası verileri de durumu destekler nitelikte. BMD üyelerinin yarısının giyim ve ayakkabı markalarından oluştuğu düşünülürse, Merkez Bankası’nın verileri, bu yılın ilk yarısında giyim ve ayakkabı satışlarında bir azalmayı ortaya koyuyor. Ayrıca, ciro artışlarının enflasyon oranlarının gerisinde kaldığı dikkat çekiyor.
Kârlılığı ihmal ederek nakit akışını korumaya çalışan üyelerin, bu zorlu dönemde ayakta kalmayı hedeflediklerini belirten Öncel, genel satış rakamlarının perakende sektöründeki duraksamanın devam ettiğine dikkat çekti. İndirim kampanyalarının yanı sıra verimliliği artıracak önlemler de aldıklarını ancak, ekonominin desteklenmesine duyulan ihtiyacın altını çizdi.
“Büyük erozyon devam ediyor”
Sinan Öncel, iç pazarın yanı sıra hazır giyim ve ayakkabı ihracatındaki düşüşün birçok firmanın kapanmasına veya kapasitelerini azaltmasına sebep olduğunu bildirdi. Hazır giyim sektöründe son 2,5 yılda yüzde 25, ayakkabı sektöründe ise yüzde 30’dan fazla istihdam kaybı yaşandığını belirtirken, “Hazır giyim ve ayakkabı sektöründe büyük bir erozyon hâlâ devam ediyor.” dedi.
Menüler internet üzerinden yayınlanacak
Ticaret Bakanlığı, lokanta, restoran ve kafelerde sunulan hizmet fiyatlarının tüketiciler tarafından kolayca karşılaştırılmasını sağlamak amacıyla işletmelerin fiyat listelerini internet ortamında yayınlayacak bir sistem geliştirmeye yönelik çalışmalara başladı.
Bakanlıktan alınan bilgilere göre, perakende satışa sunulan mal ve hizmetlere ait fiyat etiketleri ile fiyat listeleri, Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve Fiyat Etiketi Yönetmeliği çerçevesinde düzenlenecek. Ayrıca tartıda satılan ürünlerin ambalaj ağırlıklarının da dikkate alınacağı belirtilerek, tüketicilerin net miktar üzerinden ödün verilmesi sağlanacak.
Karekod ile fiyat bilgisi sunulacak
Yiyecek ve içecek hizmeti sunan işletmelerdeki masalarda menü ve fiyat listelerinin tüketicilere karekod ile sunulması planlanıyor. Açıklamada, lokanta, restoran, kafe ve pastanelerde 1 Ocak 2024 itibarıyla hayata geçirilecek uygulamanın yanı sıra avantajlı fiyatların daha ulaşılabilir olacağı kaydedildi.
Ticaret Bakanlığı’nın belirleyeceği kriterleri karşılayan yiyecek ve içecek hizmeti sunan işletmeler, fiyat listelerini bir sisteme aktararak bu uygulamanın yaygınlaştırılmasını hedefleyecek.
