Türkiye’nin turizm geliri, 2023 yılının ilk dokuz ayında 50 milyar doları geçti. Yıl sonunda bu rakamın 64 milyar dolara ulaşması bekleniyor. Turizm gelirlerindeki artış, sektördeki istihdam oranlarına da olumlu bir etki yaparak, turizmin toplam istihdam içindeki payını geçen yıl yüzde 3,7 seviyesine çıkardı.
2019 yılında yüzde 3,6 olan turizmin istihdam içindeki payı, Kovid-19 pandemisi nedeniyle 2020’de yüzde 2,5’e kadar düşmüştü. 2020 yılında doğrudan turizm amaçlı istihdam edilen kişi sayısı 666 bine gerilerken, bu rakam geçen yıl 1 milyon 194 bine ulaşarak, 2019’daki 1 milyon 22 bin seviyesini geçti.
Yurt içi arzdaki payı yüzde 3,8’e yükseldi
Türkiye İstatistik Kurumu tarafından yayımlanan “Turizm Uydu Hesabı 2024” verilerine göre, Türkiye’de turizm amaçlı toplam tüketim değeri 2024’te 3 trilyon 822 milyar 406 milyon 973 bin lira olarak belirlendi. Geçen yıl bu rakam yine aynı seviyede kalmıştı. Ayrıca, turizm amaçlı toplam tüketim değerinin toplam yurt içi arzdaki payı yüzde 3,8 olarak hesaplandı. 2023’te doğrudan turizm amaçlı gayrisafi katma değer ise 2 trilyon 21 milyar 129 milyon 805 bin lira olarak gerçekleşti.
2023 yılında turizm amaçlı toplam tüketim değeri 2 trilyon 374 milyar 645 milyon 920 bin TL olarak kaydedilirken, bu değerin toplam yurt içi arz içindeki payı yüzde 3,7 oldu. Doğrudan turizm amaçlı gayrisafi katma değerin toplam gayrisafi katma değer içindeki oranı ise yüzde 5,1 seviyesine ulaştı. 2023’te doğrudan turizm amaçlı gayrisafi katma değer 1 trilyon 117 milyar 479 milyon 795 bin TL olarak belirlendi ve bu değerin toplam gayrisafi katma değer içindeki payı yüzde 4,7 olarak hesaplandı.
2024 yılı itibarıyla seyahat acenteleri ve diğer rezervasyon hizmetleri tamamen turizm odaklı gerçekleştirilecek. Konaklama hizmetlerinin yüzde 98,5’i, yolcu taşımacılığı hizmetlerinin yüzde 75’i ve kültürel hizmetlerin yüzde 45,8’i turizm amaçlı sunulacak. 2023 yılında ise konaklama hizmetlerinin yüzde 98,8’i, yolcu taşımacılığı hizmetlerinin yüzde 59,3’ü ve kültürel hizmetlerin yüzde 45,4’ü turizm amaçlı gerçekleştirildi.
2025’in kavramı: Dijital vicdan
Türk Dil Kurumu, 2025 yılının kavramını “dijital vicdan” olarak belirledi. Bu kavram, Ankara Üniversitesi İletişim Araştırmaları ve Uygulama Merkezi (İLAUM) iş birliği ile oluşturulan 23 kişilik bir değerlendirme kurulu tarafından halktan gelen öneriler ve uzman görüşleri doğrultusunda seçildi. Belirlenen beş kelime/kavram, Türk Dil Kurumu’nun internet sitesinde halk oylamasına sunuldu. Oylamada en çok oy alan kelimeler arasında “dijital vicdan”, “vicdani körlük”, “çorak”, “eylemsiz merhamet” ve “tek tipleşme” yer aldı.
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, “2025 Yılının Kelimesi/Kavramı” olarak “dijital vicdan”ın seçildiğini duyurdu. Bakan Ersoy, bu kavramın dijital çağda vicdanın, sorumluluk ve eylemden uzaklaşarak yalnızca bir ‘tıklama’ya indirgenmesini düşündürücü bir biçimde tartışmaya açtığını ifade etti. “Dijital vicdan”, bireysel ve toplumsal duyarlılıklarımıza ışık tutan güçlü bir kavram olarak öne çıkıyor” şeklinde konuştu.
